Bezbjednosni zakoni moraju pratiti EU standarde

Harmonizacija zakona o unutrašnjim poslovima i ANB-u sa acquis-om EU nužna za pravnu sigurnost i evropske integracije. Polazeći od principa vladavine prava i obaveza koje Crna Gora ima u procesu pristupanja Evropskoj uniji, Nevladina organizacija EU Harmonija izražava zabrinutost povodom ocjene Evropske komisije da predložene izmjene Zakona o unutrašnjim poslovima i Zakona o Agenciji za nacionalnu bezbjednost nijesu u potpunosti usklađene sa pravnom tekovinom EU, naročito u dijelu koji se odnosi na zaštitu ličnih podataka. U okviru pregovaračkog procesa, posebno u Poglavlju 24 – Pravda, sloboda i bezbjednost, usklađivanje nacionalnog zakonodavstva sa evropskim standardima predstavlja suštinski preduslov za izgradnju funkcionalnog, transparentnog i demokratskog bezbjednosnog sistema. Smatramo da normativna rješenja koja uređuju rad policijskih i bezbjednosnih struktura moraju biti u potpunosti harmonizovana sa evropskim standardima, uključujući Opštu uredbu o zaštiti podataka (GDPR) i Direktivu o zaštiti podataka u oblasti sprovođenja zakona (LED). Imajući u vidu osjetljivost obrade ličnih podataka u sektoru bezbjednosti, neophodno je obezbijediti visok nivo pravne preciznosti, transparentnosti i institucionalnih garancija kako bi se spriječile eventualne zloupotrebe ovlašćenja i zaštitila prava građana. U tom smislu, smatramo da je, u interesu pravne sigurnosti i kredibiliteta evropskog integracionog procesa, potrebno izvršiti potpuno usklađivanje predloženih zakonskih rješenja sa pravnom tekovinom EU prije njihovog konačnog usvajanja. EU Harmonija takođe naglašava značaj jasnih proceduralnih garancija, posebno u pogledu zapošljavanja u policiji zasnovanog na principu zasluga, kao i u pogledu razrješenja službenika koje mora biti utemeljeno na objektivnim razlozima uz obezbjeđivanje djelotvornih pravnih sredstava. Istovremeno podsjećamo da završna mjerila za Poglavlje 24 podrazumijevaju jačanje institucionalnih i kadrovskih kapaciteta za borbu protiv organizovanog kriminala, pranja novca i drugih oblika teškog kriminala, kao i efikasnu kontrolu granica. Normativne reforme stoga moraju biti praćene i jačanjem profesionalnih kapaciteta institucija. EU Harmonija apeluje na nadležne institucije da, u saradnji sa Evropskom komisijom, stručnom javnošću i civilnim društvom, dodatno unaprijede predložena zakonska rješenja kako bi se obezbijedila njihova puna usklađenost sa evropskim standardima i osigurao stabilan pravni okvir za funkcionisanje sistema unutrašnje bezbjednosti u Crnoj Gori. Dosljedna primjena evropskih pravnih standarda ostaje ključni uslov za jačanje vladavine prava i izgradnju institucija koje djeluju profesionalno, zakonito i u interesu građana.